Ετήσιο Οδοντιατρικο Συνέδριο της FDI, το οποίο πραγματοποιήθηκε φέτος στην Πολωνία από τις 7 έως 10 Σεπτεμβρίου

ΚΑΘΕ ΦΟΡΑ ΠΟΥ ΤΡΩΓΩ ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ ΤΟΝ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΟ ΓΙΟ ΜΟΥ ΠΟΥ ΜΟΥ ΚΡΑΤΑΕΙ ΑΚΟΜΗ ΤΑ ΔΟΝΤΙΑ  ΣΕ ΚΑΛΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΩΣΤΕ ΝΑ ΜΠΟΡΩ ΝΑ ΑΠΟΛΑΜΒΑΝΩΣ ΤΗΝ ΤΡΟΦΗ. ΣΥΧΝΑ ΤΟΥ ΛΕΓΩ ΝΑ ΣΤΑΜΑΤΗΣΕΙ  ΝΑ ΠΗΓΑΙΝΕΙ ΣΤΑ ΣΥΝΕΔΡΙΑ ΔΙΟΤΙ ΤΑ ΕΜΑΘΕ ΠΛΕΟΝ ΟΛΑ ΣΤΗΝ ΗΛΙΚΙΑ ΤΩΝ 53 ΕΤΩΝ . ΟΜΩΣ ΜΟΥ  ΑΠΑΝΤΑ ΟΤΙ Η ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΗ ΕΞΕΛΙΣΣΕΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ.
ΠΡΟΣΟΧΗ ΛΟΙΠΟΝ ΤΑ ΔΟΝΤΙΑ ΣΑΣ ΣΑΝ ΤΑ ΜΑΤΙΑ ΣΑΣ . ΕΝΑ ΣΩΡΟ ΑΡΡΩΣΤΙΕΣ ΟΦΕΙΛΟΝΤΑΙ ΣΕ  ΧΑΛΑΣΜΕΝΑ ΔΟΝΤΙΑ ΚΑΙ Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΕΠΕΡΧΕΤΑΙ ΝΩΡΙΤΕΡΑ ΑΝ ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΙΣ ΝΑ ΤΡΩΣ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΤΡΟΦΕΣ ΕΛΛΕΙΨΕΙ ΔΟΝΤΙΩΝ. ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΤΟΥΤΟ ΕΙΝΑΙ ΤΟΥ ΓΙΟΥ ΜΟΥ ΧΡΗΣΤΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΟΥ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΥ .

ΑΜΦΙΚΤΥΩΝ



Το ετήσιο συνέδριο της FDI, το οποίο πραγματοποιήθηκε φέτος στην Πολωνία από τις 7 έως 10 Σεπτεμβρίου ήταν για εμάς η έξοδος από «το κουτί», η αναζήτηση της επιστημονικής αλήθειας, μιας αλήθειας που συνέχεια αλλάζει και που διαρκώς αναζητάμε με στόχο την βελτίωση της υγείας του ανθρώπου. Όλα τα γνωστικά αντικείμενα της Οδοντιατρικής ήταν, όπως πάντα, παρόντα με ανατροπές παλαιών ιδεών και δημιουργία νέων. Ο κ. Κ. Demirel στην ομιλία του για τις αρχές της περιοδοντικής θεραπείας αναφέρθηκε στη σημασία της ενδελεχούς στοματικής υγιεινής. Ο καθαρισμός της γλώσσας θεωρείται απαραίτητος για την απομάκρυνση των περιοπαθογόνων βακτηρίων. Βασική παράμετρος της διάγνωσης είναι η τακτική εξέταση με την περιοδοντική μήλη των ασθενών μας. Ιδιαίτερα στην περίπτωση των εμφυτευμάτων θα πρέπει η μέτρηση να των θυλάκων να γίνεται χωρίς την προσθετική αποκατάσταση (άρα, οι εργασίες θα πρέπει να είναι αφαιρούμενες). Θα πρέπει πάντοτε να λαμβάνεται υπ’ όψιν η διαφορά δοντιού και εμφυτεύματος και συνεπώς η διαφορά στην φλεγμονή, λόγω του υλικού κατασκευής, της διφασικής τους δομής, του βιολογικού φραγμού που διαφέρει από τα φυσικά δόντια, του σχήματος (κυλινδρικά) αλλά και της ύπαρξης του σπειρώματος. Ο Demirel συστήνει σε περιστατικά που τα εμφυτεύματα έχουν περιορισμούς να επιλέγουμε συμβατικές λύσεις με στηρίγματα φυσικά δόντια (BI Tx-θεραπεία προ των εμφυτευμάτων). Γενικά, οι προδιαγραφές μας για την εμφυτευματική αποκατάσταση δεν θα πρέπει να παραβιάζονται. Έτσι το οστούν θα πρέπει να είναι ιδεώδες και έστω μια ελάχιστη ζώνη κερατινοποιημένων ούλων παρούσα. Η εμφύτευση ακολουθεί πάντα την πλήρη περιοδοντική θεραπεία. Σε μελέτες Hirschfel L. et al (1985) και Wilson T (1989) φαίνεται ότι τα φυσικά δόντια ακόμη και περιοδοντικά μπορούν να θεραπευθούν με έγκαιρη θεραπεία και το αποτέλεσμα να διατηρηθεί εφόσον έχουμε τακτική συντήρηση του ασθενούς. Οι Demirel et al (1995) όμως έδειξαν ότι το 61,8% δεν συνεχίζουν την υποστηρικτική θεραπεία, καθώς εφησυχάζονται από την επιτυχία της περιοδοντικής θεραπείας. Έτσι φαίνεται ότι η περιοδοντική θεραπεία έχει μεγάλες πιθανότητες βελτίωσης εφόσον κινητοποιήσουμε τους ασθενείς μας. Ιδιαίτερα όσο αυξάνεται η απώλεια του περιοδοντίου στα δόντια θα πρέπει να
θεωρείται υποχρεωτική η συνεργασία του ασθενούς. Στα εμφυτεύματα το μήκος και η διάμετρος του εμφυτεύματος διαφοροποιούν την αξιολόγηση της περιεμφυτευματικής βλάβης. Οι προδιαθεσιακοί παράγοντες (κάπνισμα, διαβήτης, λήψη φαρμάκων, αλλά και κοινωνικο-οικονομικοί παράγοντες θα πρέπει να αξιολογούνται προσεκτικά. Για τα laser τόνισε ότι δεν συμβάλλουν, ούτε βελτιώνουν το τελικό αποτέλεσμα στην περιοδοντική θεραπεία και είναι μόνο ένα marketing trick. O κ. G. Debelianσε μια άλλη ασφυκτικά γεμάτη αίθουσα παρουσίασε νέες εξελίξεις στα μηχανικά συστήματα ενδοδοντίας. Ιδιαίτερα το XPS έχει πλεονεκτήματα, μικρότερη κωνικότητα (λιγότερα κατάγματα) εύκολο στη χρήση και συμβάλλει στον καλύτερο καθαρισμό του ρ.σ. Ο κ. J. Conejo αναφέρθηκε στην προσθετική αποκατάσταση με συσκευές CAD-CAM στο ιατρείο. Η ποιότητα της παρασκευής είναι θεμελιώδους σημασίας ακόμη και στις CAD- CAM αποκαταστάσεις, για την τελική ακρίβεια της εφαρμογής (< 60 mm). Με την ευκολία και την ακρίβεια παρασκευής με τις συσκευές CAD-CAM, αλλά και τις δυνατότητες του bonding οι αισθητικές αποκαταστάσεις τείνουν να γίνουν πολύ περισσότερο συντηρητικές και η διατήρηση περισσότερης οδοντικής ουσίας το ζητούμενο. Το θέμα των καταγμάτων των «ελάχιστα επεμβατικών» αποκαταστάσεων απαιτεί καλύτερη μελέτη σε θέματα σύγκλεισης, πρόσθιας και κυνοδοντικής οδήγησης. Σε περίπτωση που αυτά έχουν απολεσθεί λόγω αποτριβής ή καταγμάτων τότε θα πρέπει να αποκαθίστανται κατά την φάση του διαγνωστικού κερώματος. Ο Belser U. (2008) έθεσε τις παραμέτρους του διαγνωστικού κερώματος ,αποκαθι
στώντας 1) το μασητικό επίπεδο, 2) την κάθετη διάσταση και 3) την πρόσθια οδήγηση. Το DSD (Coachman) χρησιμεύει για την μεταφορά και επικοινωνία με τον ασθενή σχετικά με το σχέδιο αποκατάστασης. Ο κ. G. Alcoforado αναφέρθηκε σε εξελίξεις στην θεραπεία του περιοδοντίου. Σήμερα, η συντηρητική θεραπεία κερδίζει έδαφος σε σχέση με τη χειρουργική.Πιστεύει ότι η χρήση αντιβιοτικών βοηθά και βελτιώνει την αντίδραση των ιστών του περιοδοντίου στην φλεγμονή και την επούλωση. Έδειξε περιστατικά προχωρημένης περιοδοντίτιδας, τα οποία σε διάστημα 10 ετών είχαν κέρδος σε πρόσφυση και οστούν χωρίς κανένα χειρουργείο. Έτσι φαίνεται ότι η περιοδοντίτιδα είναι διαχειρίσιμη νόσος. Οι Zittman & Berglundh (2008), Gurel et al. (2010) αναφέρουν ποσοστά 28% περιεμφυτευματίτιδας. Ιδιαίτερα σε ηλικιωμένους ασθενείς, η πιθανότητα κινητικών διαταραχών ή και άνοιας που θα καθιστούσε την υγιεινή δύσκολη θα πρέπει να λαμβάνεται σοβαρά υπ’ όψιν, οδηγώντας μας σε ελαχιστοποίηση του αριθμού των εμφυτευμάτων και απλοποίηση των προσθετικών εργασιών. Στ η συνεδρία με θέμα «παγκόσμια στρατηγική για την περιοδοντική και γενικότερη υγεία» ομιλητές ήταν οι κ.κ. Li-Jiandin, Soren Jepsen & F. Graziani.H τερηδόνα ακόμη και σήμερα είναι η πιο διαδεδομένη νόσος στους ενηλίκους και η 10η στα παιδιά. Τα τελευταία 25 χρόνια μάλιστα, η αύξηση των περιστατικών σε ορισμένα κράτη έφθασε το 45%.Η περιοδοντίτιδα σήμερα ευθύνεται για το 75% των εμφυτευμάτων. Ο κ. Μ. Wieckiewitz αναφέρθηκε σε προβλήματα της ΚΓ και στις υπάρχουσες θεραπευτικές λύσεις. Από τους νάρθηκες αναφέρθηκε ιδιαίτερα στους νάρθηκες Michigan.
Συνήθως εφαρμόζονται στην άνω γνάθο και το διάστημα χρήσης είναι μέχρι έξι μήνες. Σε περιπτώσεις που ο δίσκος έχει εκτοπισθεί, ενδεδειγμένος νάρθηκας είναι ο νάρθηκας επανατοποθέτησης.Εφαρμόζεται στην κάτω ή άνω γνάθο και χρησιμοποιείται για14-24 ώρες την ημέρα για όσο το δυνατόν μικρότερο χρονικό διάστημα. Έχει ακρυλική επιφάνεια που οδηγεί την κάτω γνάθο εμπρός. Άλλος νάρθηκας είναι ο νάρθηκας αποσυμπίεσης.Είναι κι αυτός ακρυλικός και επειδή αυξάνει την κάθετη διάσταση θα πρέπει να χρησιμοποιείται για μικρό χρονικό διάστημα. Για την κατασκευή των ναρθήκων είναι απαραίτητη η σωστή ανάρτηση στον αρθρωτήρα. Αρχικά βρίσκουμε την κεντρική σχέση,δηλαδή την θέση που οι κόνδυλοι εκτελούν μόνο περιστροφή και όχι άλλες κινήσεις(πχ προλίσθηση, πλαγιολίσθηση) κατά την διάνοιξη της κάτω γνάθου (J. Prosth, Dent, 2005). O τρόπος που την ανευρίσκουμε είναι: 1) ο κλασικός (χωρίς συσκευές), παθητικός (Dawson, Lauritzen) και ενεργητικός (Slavicek) 2) με συσκευές καταγραφής όπως με ύψη κηρού (νωδοί) ή τεχνική Gysi με το γοτθικό τόξο, κονδυλογραφία(δυναμικό προσωπικό τόξο- Gerber- και αξονογραφία (ARCU Soligma II- Kavo) Τους νάρθηκες συνοδεύει θεραπευτικά και η φυσικοθεραπεία του μασητήρα και του κροταφίτη (κυκλικές κινήσεις και δακτυλική πίεση, τριβή και έκταση σε όλο το μήκος του). Τέλος, σε πολλές περιπτώσεις σκόπιμη είναι η φαρμακευτική θεραπεία για 10-15 ημέρες με NSAID (π.χ. ibuprofen 400-800 mg/day) και μυοχαλαρωτικά. Ακολούθησε η κ. J.Janke με θέμα τον βρουξισμό και την αποφρακτική άπνοια ύπνου. Ο βρουξισμός είναι συχνό πρόβλημα, αλλά συχνά παραμένει αδιάγνωστος. Έτσι ένα καλό ερωτηματολόγιο μπορεί να μας δώσει στοιχεία για να αντιληφθούμε το πρόβλημα: 1. Σας έχει κάποιος επισημάνει ότι σφίγγετε τα δόντια σας κατά τον ύπνο; 2. Ροχαλίζετε; 3. Έχετε ξηρό στόμα όταν ξυπνάτε; 4. Αισθάνεστε κούραση ή πόνο στα δόντια, στους μύες ή τις γνάθους όταν ξυπνάτε; 5. Αισθάνεστε κουρασμένος όταν ξυπνάτε; Ακολουθεί κλινική εξέταση πρώτα των δοντιών (για αποτριβές) και κατόπιν των μυών (ιδίως μασητήρα και κροταφίτη). Σήμερα ο βρουξισμός διαγιγνώσκεται και με συσκευές όπως το bruxcore, bruxchecker, bite strip,Grindcare, Polysomnograpghy. Διάγνω
28•Ειδήσεις-Εκδηλώσεις-Συνέδρια ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ- ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ2016 | ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΟΒΗΜΑ
7-10 Σεπτεμβρίου 2016, Poznan- Πολωνία Παγκόσμιο Oδοντιατρικό Συνέδριο της FDI: Μια αφορμή για να «σκεφτείς έξω από το κουτί» Ο Πλάτων στην αλληγορική ιστορία του σπηλαίου (Δημοκρατία, 7ο βιβλίο,380π.χ.) έθετε το ζήτημα των δυνατοτήτων της ανθρώπινης φύσης να προσεγγίσει την αληθινή γνώση, προβάλλοντας τον ρόλο της παιδευτικής διαδικασίας στην αποδέσμευση του ανθρώπου από το σκοτάδι της άγνοιας. Όπως οι δεσμώτες στην αλληγορία του Πλάτωνα, περνούν την ζωής τους παρατηρώντας τις σκιές των πραγμάτων, πιστεύοντας ότι τα ομοιώματα είναι η πραγματικότητα, έτσι πολλοί άνθρωποι περνούν την ζωή τους εγκλωβισμένοι στα «δεσμά» των ατομικών τους ψευδαισθήσεων και προκαταλήψεων, αποκτώντας μια εσφαλμένη αντίληψη για τον κόσμο γύρω τους. Στον διάλογο του Σωκράτη με τον Γλαύκο, αναφέρεται ότι πρέπει να προσπαθήσουμε να βγούμε από το σπήλαιο, να συνηθίσουμε το φως, και έτσι να γνωρίσουμε την πραγματικότητα. Με την άποψη αυτή συμφωνούν ακόμη και σύγχρονοι στοχαστές και επιστήμονες όπως ο M.Tegmark, M.Minsky, G. Smoot, N.Bostrom. Για εμάς τους οδοντιάτρους, το σπήλαιο είναι το ιατρείο μας και ο μονοσήμαντος τρόπος σκέψης και εργασίας. Αν αποφασίζαμε να σκεφτούμε «out of the box» θα ανακαλύπταμε ότι υπάρχει ένας ολόκληρος κόσμος εκτός του ιατρείου μας με νέες ιδέες και λύσεις από διάφορα γνωστικά αντικείμενα της επιστήμης μας, που θα μας έκανε να αναθεωρήσουμε και να βελτιώσουμε πολλά από την επιστημονική μας σκέψη, αλλά και την δουλειά μας.
Ο Χ.Κ ω ν σ τ α ν τινίδ η ς σ τ ο σ υ ν ε δ ρια κ ό χ ώ ρ ο τ η ς F DI.
Γράφει ο Χρήστος Κωνσταντινίδης Οδοντίατρος - M.Sc (Προσθετ.)
M ε τ ο ν φίλ ο τ η ς Ε λ λ ά δ α ς, Κ. D e mir el.
Ειδήσεις-Εκδηλώσεις-Συνέδρια•29Ο ΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΟΒΗΜΑ | ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ- ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ2016
ση βρουξισμού θετική τίθεται αν συμβαίνουν άνω των 25 επεισοδίων σύσφιξης των δοντιών ανά ώρα και διακρίνεται σε φασικούς τονικούς και μεικτούς. Οι Lobbezo F. et al. (2012), Johanson A. et al. (2011) και Okeson Je (1998) θεωρούν ότι συχνά ο βρουξισμός σχετίζεται με την σύγκλειση. Άλλοι, Cohayon MM. et al.( 2001) Hublin C., (1998) πιστεύουν ότι σχετίζεται περισσότερο με γενετικούς παράγοντες. Τελευταία όμως με την εξέλιξη των απεικονιστικών μεθόδων του εγκεφάλου ο Lobbezo F. et al (1997) πρωτοεισήγαγε τον βρουξισμό σαν εγκεφαλική λειτουργία που σχετίζεται με νευροδιαβιβαστές όπως νορεπινεφρίνη, σεροτονίνη, ντοπαμίνη, διάφορα κέντρα του εγκεφάλου (υποθάλαμος) και των μασητήριων μυών. Έτσι πολλοί νευρολόγοι βλέπουν τον βρουξισμό σαν μια αντίδραση άμυνας του οργανισμού στο στρες. Είναι χαρακτηριστικό ότι όταν ο βρουξιστής φέρει νάρθηκα η υπερλειτουργία της αμυγδαλής παύει. Ο G.J. lavigne et al. (2007) πιστεύει μάλιστα ότι ο βρουξισμός είναι προστατευτική (αρχικά) αντίδραση του οργανισμού, γιατί έτσι λιπαίνεται η στοματική κοιλότητα, ανοίγει η αεροφόρος οδός και πέφτουν οι καρδιακοί παλμοί. Η φθορά όμως των δοντιών καθώς και της TMJ έχει ως αποτέλεσμα ο βρουξισμός να εκλαμβάνεται από οδοντιατρική σκοπιά, σαν επικίνδυνη παραλειτουργία. Η άπνοια ύπνου (5 περιστατικά άπνοιας/ ώρα ύπνου) υπάρχει στο 14% των παιδιών, 8% των ενηλίκων και 3% των ατόμων άνω των 60 ετών. Συχνά συνυπάρχει με υπνηλία και έλλειψη συγκέντρωσης. Συσκευές θεραπείας είναι οι ΜΑΑ με υφιστάμενους νάρθηκες, ώστε να παραμένει ανοικτό το στόμα(κίνδυνος αλλαγής κάτω τριτημορίου του προσώπου του προσώπου) αλλά και οι CPAP με διοχέτευση οξυγόνου και μάσκα. Σε μελέτες fMRI βρέθηκε ότι στους ασθενείς με ΟSA ακολουθεί ο βρουξισμός προστατευτικά. Ο κ. G. Tehini αναφέρθηκε σε προβληματισμούς στην εμφυτευματική θεραπεία. Σήμερα είναι δεδομένο ότι τα εμφυτεύματα τοποθετούνται πάντα μετά από προεγχειρητικό σχεδιασμό. Σε περιπτώσεις έντονων συγκλεισιακών ανωμαλιών η λύση είναι η ορθογναθική. Έτσι, σε μια τετράγωνη άνω γνάθο, 2 εμφυτεύματα αρκούν ενώ σε μια γωνιώδη χρειάζονται 4 για επένθετη οδοντοστοιχία. Ανάλογη μελέτη της απόστασης μεταξύ των εμφυτευμάτων και ιδίως μεταξύ των πλέον πρόσθιων και των πλέον οπισθίων είναι απαραίτητη για τον καθορισμό του μήκους των οπίσθιων προβολών. Έτσι σε μια κάτω γνάθο τριγωνική ευνοείται η ύπαρξη μεγαλύτερων προβολών σε σχέση με την τετράγωνη (για τοποθέτηση εμφυτευμάτων μεταξύ των γενειακών). Τα σχέδια θεραπείας πρέπει να αποφεύγουν τις υπέρμετρες δυνάμεις στα εμφυτεύματα για αποφυγή ξεβιδωμένων ή σπασμένων εξαρτημάτων. Έτσι στην κάτω γνάθο λόγω μεγάλων τάσεων και στρέβλωσης της γνάθου στην περιοχή των γομφίων (>1,5 mm) θα πρέπει σε ολική νωδότητα ο αριθμός και η θέση των εμφυτευμάτων να μην οδηγούν σε μια ενιαία γέφυρα. Ο καθορισμός του μήκους κάθε προβόλου γίνεται με βάση τον συντελεστή 1,5 και την απόσταση μεταξύ των εμφυτευμάτων. Ο κ. Μ. Ζarow αναφέρθηκε στην οδοντιατρική αναισθησία. Για αποφυγή αύξησης της υδροστατικής πίεσης εγχέουμε πάντα σιγά το αναισθητικό. Πρέπει να έχει την θερμοκρασία του σώματος η σύριγγα και η φύσιγγα. Συσκευές, όπως η Onpharma έχουν την δυνατότητα τροποποίησης του PH (μείωση του πόνου).Η θέση της λοξοτομής της βελόνας, η επιλογή της βελόνας, η οποία πρέπει να είναι άκαμπτη (ανεπιθύμητη κάμψη της βελόνας μπορεί να οδηγήσει κατά την τεχνική Gow Gates σε αναισθητοποίηση του προσωπικού) και καλυμμένη με Teflon,
είναι παράγοντες που ο κλινικός οφείλει να λαμβάνει υπ’ όψιν. Η συμβατότητα της φύσιγγας με την σύριγγα αναρρόφησης είναι επιβεβλημένη. Σε περιπτώσεις παιδιών, μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε επένδυση της σύριγγας (π.χ. κροκόδειλος). Αφού στεγνώσουμε τον βλεννογόνο τοποθετούμε τοπικό αναισθητικό (Denti patch ή
κρέμα) και επιδιώκουμε πλήρη ορατότητα και έλεγχο του βάθους έμπαρσης, προσπαθώντας να αποσπάσουμε την προσοχή του ασθενούς από την διαδικασία και την θέα της σύριγγας. Ο Malamed (2012) συνιστά πολύ αργή έγχυση (2ml σε ένα λεπτό). Το σύστημα WAND έχει μικρή, άκαμπτη βελόνα που ενδείκνυται και για ενδοσυνδεσμική αναισθησία, αποφεύγοντας την στελεχιαία . Ανάλογα συστήματα είναι το sleeper one (DHT), το Calaject (Ronvig), CCS ( Dentsply), Anaeject (Septodont),Orastar (Shava). To QuickSleeper 5 (DHT) είναι ηλεκτρικό-ηλεκτρονικό. Άλλες συσκευές ενδοσυνδεσμικής αναισθησίας είναι το Χ-Τip intraflow, Anesto, Citoject, (Dentsply), Syrijet, Madajet. Tα Injex δεν έχουν καθόλου βελόνα, αλλά χρησιμοποιούνται μεταξύ των 2ων γομφίων. Ο Μalamed F. το 2015 συνέστησε την ενδορρινική αναισθησία της άνω γνάθου. Tο σύστημα
(ΚΟVANAZE) χρησιμοποιεί 3% tetracaine και ψεκάζει τo spray ενδορρινικά. Ενδείκνυται για αναισθησία από το #16-26. Ο κ. Α. Κantarci (Τουρκία) αναφέρθηκε στην ενεργοποίηση και αντιμετώπιση της περιοδοντικής φλεγμονής. Η περιοδοντική νόσος διακρίνεται σε τέσσερις φάσεις που ξεκινά από την επιθηλιακή και αγγειακή αντίδραση στις βακτηριακές εναποθέσεις, κατόπιν εγκαθίσταται η φλεγμονή, ενεργοποιείται το ανοσοποιητικό σύστημα και ακολουθεί η καταστροφή του περιοδοντίου. Η υποξία σχετίζεται με την περιοδοντίτιδα και με συστηματικά νοσήματα. Με την υποξία έχουμε ενεργοποίηση HIF-1a , αντίδραση των ουδετερόφιλων πολυμορφοπύρηνων και δημιουργία ιδεώδους περιβάλλοντος για πρώιμο αποικισμό του θυλάκου από το Fusobacterium nucleatum. Σήμερα, γεννάται το δίλημμα να προλάβουμε, να εμποδίσουμε ή να θεραπεύσουμε τη φλεγμο
Σ τ ι γ μ ι ό τ υ π ο α π ό τ ο π ρ ό γ ρ α μ μ α τ η ς τ ε λ ε τ ή ς έ ν α ρ ξ η ς.
R
νή; Η πρόληψη όμως της φλεγμονής έχει σοβαρές επιπλοκές συνεπώς το βάρος σήμερα δίνεται στην θεραπεία της φλεγμονής, έτσι ώστε να δημιουργηθεί αναγέννηση περιοδοντικού ιστού. Στην εκδήλωση της Colgate o κ. P. Brocklehurst αναφέρθηκε στην πρόληψη. Σήμερα έχει αυξηθεί το προσδόκιμο και ο μέσος όρος ζωής και έχει μειωθεί η νωδότητα στην 3η ηλικία στο 27% (συνεπώς μικρότερη ανάγκη για εμφυτεύματα). Έτσι οι νέες ανάγκες των ηλικιωμένων για περισσότερη οδοντιατρική θεραπεία θα πρέπει να αντιμετωπιστούν με την δημιουργία συνθηκών καλύτερης πρόσβασης και την απλοποίηση και συστηματοποίηση της στοματικής υγιεινής. Οι νεότερες γενιές έχουν καλύτερο επίπεδο στοματικής υγείας, αλλά η οδοντιατρική έχει καταστεί ακριβή και οι παροχές της είναι υψηλότερου επιπέδου στα υψηλότερα στρώματα. Ο κ. J.Nicholson αναφέρθηκε στα φθοριούχα σκευάσματα . Το SDF (Silver Diaminefluoride) είναι ένα σκεύασμα που μαζί με το SnF2 και ΝaF ενισχύουν την αδαμαντίνη ως προς την τερηδόνα. Η περιεκτικότητα φθορίου έχει αρχίσει σήμερα να αυξάνεται όχι μόνο στα σκευάσματα, αλλά και στο πόσιμο νερό. Tα ορθοδοντικά θέματα ήταν πολλά και επίκαιρα. Ο κ. Y.Park παρουσίασε τεχνικές για εμβύθιση και γλωσσική μετακίνηση των προσθίων σε γλωσσική ορθοδοντική. Σε όλες τις περιπτώσεις που δεν θέλει να αλλάξει την οπίσθια σύγκλειση τοποθετεί mini-implants για anchorage. Παρουσίασε το Double Retractor. Τα mini-implants τοποθετούνται 5-6 mm ακρορριζικότερα μεταξύ των #5 και #6. Μειονέκτημα της τεχνικής είναι η εμβύθιση μόνο του #3 κατά την άπω μετακίνηση. Το πρόβλημα αυτό ελέγχεται με την συσκευή Α-P Lingual Retractor με την οποία διατηρείται το επίπεδο των προσθίων αφού συνδεθούν με τα 3 οπίσθια (#5,6,7). Ενδείκνυται για ουλικό χαμόγελο, ανοικτή δήξη. Η εμβύθιση των προσθίων είναι ακόμη πιο έντονη, αν δοθεί γωνία στον σωληνίσκο της συσκευής (στους γομφίους). Ο κ. R. Hickel παρουσίασε τα πλεονεκτήματα των νέων bulkfill ρητινών που δεν χρήζουν διαστρωμάτωσης λόγω πολύ χαμηλής συστολής πολυμερισμού. Ο κ. Η. Luckel (Γερμανία) αναφέρθηκε στις τεχνικές διάγνωσης της τερηδόνας. Η δημιουργία standardized bite wings δίνει την δυνατότητα συστηματικού ελέγχου των όμορων επιφανειών. Η αλλαγή χρώματος και οπτικής διαπερατότητας (πιο επικίνδυνες οι κιτρινόφαιες κηλίδες σε σχέση με τις λευκές). Σε αρχόμενη τερηδόνα το πεπτίδιο P11-4 (Curodent) δημιουργεί ένα πλέγμα με την απασβεστιωμένη ουσία του δοντιού. Ο κ. L. Lenvin (Canada) αναφέρθηκε στο φλέγον θέμα της περιεμφυτευματίτιδας. Το 28% των εμφυτευμάτων σε 10 χρόνια πάσχουν από περιεμφυτευματίτιδα. Η κακή στοματική υγιεινή αυξάνει τον κίνδυνο αυτό κατά 14,2 φορές, το ιστορικό περιοδοντικής νόσου 3-4,7 φορές, το κάπνισμα 3,4-4,6 φορές, το ίδιο και ο διαβήτης. Η αδρή επιφάνεια και οι σπείρες ευνοούν την περιεμφυτευματίτιδα. Η θεραπεία είναι με ανοικτό κρημνό, λείανση και όπου ενδείκνυται GBR. O κ. J.Cochet αναφέρθηκε στις εξελίξεις στην ενδοδοντία. Σήμερα επιδιώκουμε την ζωτικότητα του πολφούστις πιο πολλές άσηπτες αποκαλύψεις. Σε αιμορραγία και ελαφρά επιμόλυνση, το laser (Εr-Yag) χρησιμοποιείται επικουρικά. H κάλυψη γίνεται με ΜΤΑ και biodentine. Έδειξε περιστατικά αναγέννησης του πολφού με πλασματοκύτταρα και αυξητικούς παράγοντες. Ο κ. G.Meyer αναφέρθηκε στην θεραπεία των προβλημάτων της Κ.Γ (TMD). To Grindcare όχι μόνο καταγράφει αλλά μειώνει και τα περιστατικά βρουξισμού. Τόνισε ότι η σωστή θέση ανα
φοράς του κονδύλου είναι η κεντρική σχέση. Λόγω της ύπαρξης τασεουποδεοχέων στα δόντια(επαφές> 20 μm) οι πρόωρες επαφές μπορεί να δημιουργηθούν κινητικές αντιδράσεις στους μυς της γνάθου, οδηγώντας στον βρουξισμό και προβλήματα στις Κ.Γ.Δ. Σε αντίθεση με την ομιλία της J. Janieka, oι Kordabet et al. (2000) και οι Troeltzsch M. Et al (2011) αναφέρουν ότι τα κυρίως συγκλεισιακά προβλήματα οδηγούν σε MTD και τελικά σε πονοκεφάλους. Στο Συμπόσιο της Ακαδημίας Οστεοενσωμάτωσης, ο κ. T. Linkevicius αναφέρθηκε στην επίδραση των υλικών στην πρόγνωση της προσθετικής εργασίας. Το μέταλλο και η ζιρκονία υπερέχουν της πορσελάνης σε υποουλική προσθετική εργασία. Το υποουλικο τμήμα των εργασιών πρέπει να είναι πολύ καλά γυαλισμένο και το επιδιωκόμενο υλικό επαφής να είναι ζιρκονία. Αναφορικά με το ZrO, το 25% σε διάστημα 6 ετών είχαν σπάσιμο μιας και ο δεσμός πορσελάνης–ZrO (120ΜpA vs 1300MPa η ΖrO) είναι 3 φορές ασθενέστερος σε σχέση με δεσμό μετάλλου –πορσελάνης. Ο κ. A.Jokstad αναφέρθηκε στην επιεμφυτευματική αποκατάσταση στην αισθητική ζώνη. Το 2005 εισήλθαν διάφοροι δείκτες αξιολόγησης των εμφυτευμάτων στην αισθητική ζώνη, όπως το Pink Aesthetic score (furhauser, 2005), το 2009 ο πλέον τεκμηριωμένος μέχρι σήμερα PES/WES (Belser et al.) και το 2010 το CEI (Complex Esth. Index, Wang et al.). Kάνοντας ανασκόπηση σε όλα τα πρωτόκολλα κατέληξε ότι είναι σκόπιμη η τοποθέτηση 4-8 εβδομάδες (επούλωση μαλακών ιστών) μετά την εξαγωγή με κλειστή επούλωση (8-12 εβδομάδες) διφασικού εμφυτεύματος και αν χρήζει μοσχεύματος, αυτομόσχευμα μαζί με ξενομόσχευμα και μεμβράνη κολλαγόνου. Τελευταίος μίλησε ο κ. H. Antoun με θέμα «Αποκατάσταση στην ατροφική οπίσθια περιοχή της κάτω γνάθου». Η εξαγωγή ακολουθείται με απορρόφηση όπου τα 2/3 λαμβάνουν χώρα 1-3 μήνες μετά την εξαγωγή και ολοκληρώνεται στο 1 χρόνο ακολουθώντας και 2-4 mm κάθετη απορρόφηση. O κ. G. Meyerμίλησε για την θεραπεία του πονοκεφάλου από οδοντιατρικής πλευράς. Η ημικρανία τάσης είναι ένα βασικό σύμπτωμα ατόμων με TMD (Franco Al et al 2010). Η διάγνωση τίθεται με ψηλάφηση των μασητηρίων μυών. Άλλοι προδιαθεσικοί παράγοντες είναι ορθοπεδικά προβλήματα, ψυχολογικοί παράγοντες, stress, περιβαλλοντικοί παράγοντες, μεταβολικοί παράγοντες, τραύμα, όγκοι κλπ. Ο οδοντίατρος δίνει οδηγίες για χαλάρωση και εξετάζει την σύγκλειση και τις παραλειτουργίες (βρουξισμός) διότι ως γνωστόν τα δόντια ως τασεουποδοχείς ενεργοποιούν την λειτουργία των μασητηρίων μυών. H κ.M.Feresαναφέρθηκε στην συμβολή της συστηματικής χορήγησης αντιβιοτικών στην περιοδοντική θεραπεία. Το κλασικό αντιβιοτικό σχήμα αμοξυκιλλίνη (500 mg) και μετρονιδαζόλη (250-500 mg) για 7-14 ημέρες (Silva et al 2011, Μatarazzo et al. 2008, Cosgarea et al. 2016) δημιουργεί τις λιγότερες παρενέργειες (διάρροια, μεταλλική γεύση, γαστρίτιδα κλπ.), κρατά τα παθογόνα συμ
πλέγματα, τον Α.α και κάποια προτεολυτικά παθογόνα που θα είχαν αρνητική επίδραση στην επούλωση σε χαμηλά επίπεδα . Στην εκδήλωση της Pierre Fabre ομιλητές ήταν η κ. M. Doriniak,και ο κ. Σπ. Συλβέστροςμε θέμα «Φαρμακευτική θεραπεία στην εμφυτευματολογία» . Οι κ.κ. L. Levin και M. Marshall Galland είχαν στρογγυλό τραπέζι με θέμα «Περιοδοντολογία vs Εμφυτευματολογία». Ο κ. Galland αναφέρθηκε στις εξελίξεις της GBR που δίνει νέα δυναμική στην εμφυτευματολογία. Έτσι οι νέες πυκνού PTFe μεμβράνες (μπορούν να λειτουργήσουν ακόμη και αποκαλυμμένες, δίνοντας πλέον δυνατότητα για μεγαλύτερες αναγεννήσεις σε όγκο (ιδίως οι Ti ενισχυμένες) και περισσότερα κερατινοποιημένα ούλα. Ο κ. Galland πιστεύει ότι 1 mm οστών γύρω από το εμφύτευμα είναι αρκετό, αλλά συνιστά μήκος >_ 9mm ελάχιστη απόσταση 1,5m από τα δόντια και 3,5mm μεταξύ τους. Συνιστά να αποφεύγονται οι συγκολλούμενες εκτός αν ο άξονας και η θέση του εμφυτεύματος δεν επιτρέπει κοχλιούμενη. Επίσης αντένδειξη είναι τα πρόβολα και η ύπαρξη άνω των δύο ενδιαμέσων. Ο κ. B. Dorney αναφέρθηκε στο οδοντικό τραύμα. Σε περίπτωση εκγόμφωσης του δοντιού, βασική παράμετρος είναι η διατήρηση σε γάλα (ιδεώδες) ή φυσιολογικό ορό (όχι ιδεώδες). Συνιστάται η ταχύτατη (-20 λεπτά) επανατοποθέτηση και ναρθηκοποίηση ώστε να έχουμε 66% αναδημιουργία του περιοδοντικού συνδέσμου σε 2 εβδομάδες. Αρχικά η αναγέννηση του πολφού δεν περιλαμβάνει τις νευρικές ίνες (αρνητική δοκιμασία πολφού). Αν το δόντι μολυνθεί τότε σκόπιμη είναι η φαρμακευτική αγωγή. Μετά τους 6 μήνες συνήθως έχουμε ενασβεστίωση του πολφού. Η δύναμη και η διεύθυνση αυτής καθορίζει τον τύπο και την βαρύτητα της παρεκτόπισης. Αν συνυπάρχει και κάταγμα του φατνίου, πρέπει να πιέσουμε παρειακά το φατνίο μαζί με την επανατοποθέτηση του δοντιού στον φραγμό. Η ταχεία (-1h) επανατοποθέτηση και ναρθηκοποίηση εξασφαλίζει διατήρηση της ζωτικότητας στο 75%. Γενικά επειδή συχνά σε τραύμα υπάρχει ακρορριζική αναδιαμόρφωση που δίνει εικόνα αλλοίωσης ακτινογραφικά θα πρέπει να είμαστε προσεκτικοί πριν προβούμε σε ενδοδοντική θεραπεία. Σε κάταγμα αδαμαντίνης επανατοποθετούμε τα σπασμένα τμήματά της (διατήρηση σε υγρασία). Σε αποκάλυψη πολφού αν προβούμε σε πολφοτομή (<1 h) επιτυγχάνουμε στο 98% διατήρηση της ζωτικότητας αυτού. Ο Χ. Κωνσταντινίδηςμίλησε για την «Διάγνωση σύνθετων ενδοδοντικών περιστατικών με CBCT». Ανάλογο θέμα είχε και ο κ. J. Cochetπου αναφέρθηκε στις ενδοδοντικές βλάβες, διάγνωση και θεραπεία. Το CT στην ενδοδοντία χρησιμοποιείται από τις αρχές του 1990. Συνιστά διακλυσμούς με ενεργοποίηση (με υπερήχους ή Er-YAG laser). Σε περίπτωση πολφοτομής ή αδιάπλαστου ακρορριζίου χρησιμοποιούμε φυσιολογικό ορό και όχι NaOCl. Ο κ. R. Convissor αναφέρθηκε στα laser στην Οδοντιατρική. Εκτός από τα Er-YAG laser
θα υπάρξει και CO2για την διαχείριση σκληρών ιστών. Ρυθμίζοντας τον χρόνο, το mode (συνεχές, παλμικό) την ένταση, τον χρόνο μεταξύ των παλμών και την επιφάνεια δράσης μπορούμε να έχουμε μια πληθώρα εφαρμογών. Χαμηλώνουμε το Hz για αιμόσταση και αυξάνουμε για χειρουργείο (αντιστρόφως ανάλογα με το χρώμα των ιστών). Ανάλογα με τις ανάγκες μας ρυθμίζουμε και το εύρος πεδίου και την πυκνότητα ενέργειας. Στο στρογγυλό τραπέζι της γεροδοντολογίας μίλησαν οι: H.Miyazaki, S. Hyde, C. Benzκαι M. Schimmelκαι κατέληξαν στην σημασία που έχει γι’ αυτή την κοινωνική ομάδα, η προηγηθείσα καλή στοματική υγεία και η διατήρηση των φυσικών δοντιών. Ο κ. A. Tolmeijerαναφέρθηκε σε τρόπους αποδοτικής διαχείρισης στο ιατρείο. Συνέστησε να συμμετέχουμε ενεργά σε όλα τα στάδια οργάνωσης, αλλά ταυτόχρονα να κάνουμε τον ασθενή να αισθάνεται σημαντικός για το ιατρείο. Ο κ. R. Frankenbergerμίλησε για το διαχρονικό θέμα της συντηρητικής αντιμετώπισης της τερηδόνας. Γενικά, θα πρέπει να αντιμετωπίζουμε την τερηδόνα σε όσο το δυνατόν πρώιμα στάδια και να παρέχουμε κατά το δυνατόν συντηρητικότερες λύσεις. Ο κ. M. Jaglelakπαρουσίασε εντυπωσιακές ορθογναθικές επεμβάσεις σε απορροφημένες και δυσμενείς για αποκατάσταση νωδές γνάθους με εμφυτεύματα. Η LeFort I οστεοτομία στην άνω γνάθο έχει την δυνατότητα αύξησης της κάθετης διάστασης και συνήθως και χειλικής προώθησης (1η τάξη). Είναι όμως βαριά επέμβαση ιδίως για τους ηλικιωμένους. Στην απορροφημένη οπίσθια κάτω γνάθο συνιστά την τεχνική του παρειακού φακέλου με τοποθέτηση block. Ακόμη αναφέρθηκε στην μετάθεση του κάτω φατνιακού νεύρου. Έχει όμως επιπλοκές (π.χ. κατάγματα, υπαισθησίες). Πιο κοντά στις πραγματικές ανάγκες της τρίτης ηλικίας ήταν η ομιλία του κ. M. Schimmel που μίλησε για γρήγορες και ανώδυνες αποκαταστάσεις για αυτήν την ηλικία. Με τα νέα CAD-CAM συστήματα κατασκευής οδοντοστοιχιών (IVOCLAR) η δυνατότητα γρήγορης κατασκευής της οδοντοστοιχίας κάνει την θεραπεία ηλικιωμένων πιο φιλική. Ο κ. T. Gedrangeείχε την τελευταία ομιλία του Συνεδρίου με θέμα «Ορθοδοντική αντιμετώπιση των TMD». Έτσι έφθασε στο τέλος του το συνέδριο της FDI στο υπερσύγχρονο συνεδριακό κέντρο του Poznan. Το συνέδριο είχε πολύ καλές ομιλίες και δομή θεμάτων, η δε έκθεση ήταν πολύ μεγάλη και ενημερωμένη. Όμως η παρουσία μόλις 4.400 οδοντιάτρων ήταν απογοητευτική. Αιτία μάλλον είναι η ατυχής επιλογή του Poznan ως μέρος για την διεξαγωγή του συνεδρίου. Χωρίς να είναι τουριστικός ή διεθνής προορισμός, με κακή αεροπορική πρόσβαση, το Poznan δεν κατόρθωσε να προσελκύσει την παγκόσμια οδοντιατρική κοινότητα σε μια πολυήμερη διοργάνωση που αναμφισβήτητα αποτελεί ορόσημο για την Οδοντιατρική. Σ η μ ειώ ν ε τ αι ότι το ε π ό μ ε ν ο σ υ ν έ δ ριο το υ F D I θ α π ρ α γ μ α τ