Θα μπορούσε να εξαφανιστεί η ανθρωπότητα έως το 2100; – Οι 17 κίνδυνοι που απειλούν την επιβίωση
Πυρηνικός πόλεμος και κακόβουλη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στην κορυφή της λίστας. Τι προειδοποιούν 35 επιστήμονες σε νέα έρευνα του Lancet
Ηανθρωπότητα θα μπορούσε να βρεθεί αντιμέτωπη ακόμη και με τον κίνδυνο της εξαφάνισης έως το τέλος του αιώνα, εξαιτίας ενός πυρηνικού πολέμου ή της κακόβουλης χρήσης της τεχνητής νοημοσύνης. Αυτή είναι μία από τις πιο ανησυχητικές διαπιστώσεις νέας διεθνούς επιστημονικής αξιολόγησης, που καταγράφει 17 μεγάλες απειλές για την ανθρώπινη υγεία και επιβίωση μέχρι το 2100.
Η έκθεση της νεοσύστατης Επιτροπής του Lancet για τις Παγκόσμιες Απειλές κατά της Υγείας στον 21ο Αιώνα εξετάζει ένα ευρύ φάσμα κινδύνων, από την κλιματική κρίση και τις πανδημίες μέχρι τον παιδικό υποσιτισμό, την ατμοσφαιρική ρύπανση και τις περικοπές της διεθνούς ανθρωπιστικής βοήθειας.
Οι 35 επιστήμονες που συμμετείχαν στην αξιολόγηση προειδοποιούν ότι οι απειλές αυτές δεν λειτουργούν ανεξάρτητα, αλλά αλληλεπιδρούν μεταξύ τους. Επισημαίνουν, ωστόσο, ότι υπάρχουν ρεαλιστικοί τρόποι αντιμετώπισής τους, εφόσον οι κυβερνήσεις αναλάβουν δράση εγκαίρως.
«Οι αποφάσεις που λαμβάνουν σήμερα οι ηγέτες θα διαμορφώσουν την υγεία και την ευημερία της επόμενης γενιάς», δήλωσε ο καθηγητής Κρίστοφερ Μάρεϊ, συμπρόεδρος της επιτροπής και διευθυντής του Ινστιτούτου Μετρήσεων και Αξιολόγησης της Υγείας στο Πανεπιστήμιο της Ουάσινγκτον.
Πώς AI και πυρηνικός πόλεμος θα μπορούσαν να οδηγήσουν στην εξαφάνιση
Στην κορυφή της λίστας βρίσκονται δύο σενάρια με δυνητικά υπαρξιακές συνέπειες: ένας πυρηνικός πόλεμος και η κακόβουλη αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης, ιδιαίτερα για την ανάπτυξη βιολογικών όπλων.
Οι επιστήμονες διευκρινίζουν ότι η πιθανότητα πραγματοποίησης αυτών των σεναρίων παραμένει χαμηλή. Ωστόσο, οι συνέπειές τους θα μπορούσαν να είναι τόσο εκτεταμένες ώστε να απειλήσουν την ίδια την ύπαρξη της ανθρωπότητας.
Στην περίπτωση μιας μεγάλης πυρηνικής σύγκρουσης, τεράστιες ποσότητες σωματιδίων θα μπορούσαν να καταλήξουν στα ανώτερα στρώματα της ατμόσφαιρας, εμποδίζοντας την ηλιακή ακτινοβολία να φτάσει στην επιφάνεια της Γης. Το φαινόμενο, γνωστό ως «πυρηνικός χειμώνας», θα μπορούσε να προκαλέσει κατάρρευση της αγροτικής παραγωγής και εκτεταμένο λιμό.
Αντίστοιχα, η κακόβουλη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης για τη δημιουργία βιολογικών όπλων συγκαταλέγεται στους κινδύνους που, σύμφωνα με τους ερευνητές, θα μπορούσαν να έχουν καταστροφικές συνέπειες σε παγκόσμια κλίμακα.
Σε άρθρο του Lancet, οι συντάκτες προειδοποιούν ότι, εάν αυτά τα σενάρια πραγματοποιηθούν, το μέγεθος της καταστροφής θα μπορούσε να είναι αποκαλυπτικό για την ανθρωπότητα.
Οι 17 μεγάλες απειλές για την ανθρωπότητα
Η επιστημονική ομάδα δεν περιορίστηκε στα ακραία σενάρια. Εξέτασε επίσης κινδύνους που ήδη επιβαρύνουν την υγεία εκατομμυρίων ανθρώπων.
Μεταξύ των 17 απειλών περιλαμβάνονται:
- Η πυρηνική σύγκρουση και η κακόβουλη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης.
- Η κλιματική αλλαγή και η ατμοσφαιρική ρύπανση.
- Η μικροβιακή αντοχή στα αντιβιοτικά.
- Ο παιδικός υποσιτισμός και οι φυσικώς εμφανιζόμενες πανδημίες.
- Οι συμβατικές πολεμικές συγκρούσεις και η μείωση της διεθνούς βοήθειας.
- Η παχυσαρκία, η υψηλή αρτηριακή πίεση, το κάπνισμα και η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ.
- Η επιδείνωση της ψυχικής υγείας και τα προβλήματα υγείας που συνδέονται με τη γήρανση.
- Η εισοδηματική ανισότητα και το χαμηλό μορφωτικό επίπεδο.
Για την αξιολόγηση των απειλών, οι επιστήμονες υπολόγισαν πόσα χρόνια υγιούς ζωής ενδέχεται να χαθούν λόγω ασθενειών, αναπηρίας ή πρόωρων θανάτων.
Η μέτρηση αυτή είναι γνωστή ως DALYs (Disability-Adjusted Life Years) και χρησιμοποιείται για την αποτύπωση της συνολικής επιβάρυνσης της υγείας ενός πληθυσμού.
Οι κίνδυνοι που συμπεριλήφθηκαν στην κατηγορία των μεγάλων καταστροφικών απειλών θα μπορούσαν να προκαλέσουν απώλειες άνω του ενός δισεκατομμυρίου ετών υγιούς ζωής αθροιστικά.
Κλιματική κρίση: Σχεδόν 1,9 δισ. χρόνια υγιούς ζωής μπορούν να σωθούν
Η έκθεση αποτυπώνει και τη διαφορά που θα μπορούσαν να κάνουν οι πολιτικές για τον περιορισμό της υπερθέρμανσης του πλανήτη.
Σύμφωνα με τα υπολογιστικά μοντέλα των επιστημόνων, εάν η αύξηση της παγκόσμιας θερμοκρασίας περιοριστεί περίπου στους 1,8 βαθμούς Κελσίου, αντί να φτάσει τους 4,4 βαθμούς, θα μπορούσε να αποτραπεί η απώλεια 1,89 δισεκατομμυρίων ετών υγιούς ζωής.
Οι ερευνητές εξέτασαν τόσο τα ευνοϊκότερα όσο και τα δυσμενέστερα σενάρια για καθεμία από τις απειλές. Παράλληλα, διαπίστωσαν σημαντικές διαφορές μεταξύ πλουσιότερων και φτωχότερων περιοχών του πλανήτη.
Στις χώρες υψηλού εισοδήματος, οι κυριότεροι κίνδυνοι συνδέονται με μη μεταδοτικές ασθένειες, όπως η παχυσαρκία, αλλά και με την επιδείνωση της ψυχικής υγείας.
Αντίθετα, στις περιοχές χαμηλότερου εισοδήματος, σημαντικό μέρος της επιβάρυνσης συνδέεται με παράγοντες όπως η περιορισμένη πρόσβαση στην εκπαίδευση.
Το βαρύ τίμημα από τη μείωση της διεθνούς βοήθειας
Ξεχωριστή θέση στην έκθεση κατέχουν οι περικοπές της αναπτυξιακής και υγειονομικής βοήθειας από τις πλουσιότερες χώρες. Οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Βρετανία και άλλοι σημαντικοί δωρητές έχουν ανακοινώσει μεγάλες μειώσεις της χρηματοδότησης κατά τον τελευταίο χρόνο.
Σύμφωνα με την επιτροπή, η κατάρρευση ή η δραστική συρρίκνωση της διεθνούς βοήθειας για την υγεία θα μπορούσε να οδηγήσει σε απώλεια έως και 1,5 δισεκατομμυρίου ετών υγιούς ζωής μέχρι το 2100.
Σχεδόν το 70% αυτής της επιβάρυνσης εκτιμάται ότι θα αφορά την υποσαχάρια Αφρική, η οποία αντιμετωπίζει ήδη σοβαρό πρόβλημα παιδικού υποσιτισμού.
Η προειδοποίηση των επιστημόνων προς τις κυβερνήσεις
Ο καθηγητής Ιμπραήμ Αμπουμπακάρ, μέλος της επιτροπής και ειδικός στην επιδημιολογία των λοιμωδών νοσημάτων στο University College του Λονδίνου, διευκρίνισε ότι στόχος της αξιολόγησης δεν είναι να προκαλέσει φόβο. Οπως εξήγησε, σκοπός είναι να γνωρίζουν οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής ποιες απειλές ενδέχεται να αντιμετωπίσουν και πόσο σημαντική διαφορά μπορεί να επιφέρει η έγκαιρη παρέμβασή τους.
Τα ευρήματα της επιτροπής παρουσιάζονται την Κυριακή (11/10) στην Παγκόσμια Σύνοδο Κορυφής για την Υγεία, στο Βερολίνο.
Η αξιολόγηση θα ανανεώνεται κάθε χρόνο, ώστε να λαμβάνει υπόψη νέα επιστημονικά δεδομένα και αναδυόμενους κινδύνους.
Οι ερευνητές καλούν τις κυβερνήσεις να επενδύσουν στην τεχνολογική καινοτομία, να ενισχύσουν τα συστήματα υγείας και να προετοιμαστούν πριν οι σημερινές απειλές εξελιχθούν σε ανεξέλεγκτες κρίσεις.
«Όταν ξεκινήσαμε αυτή τη διαδικασία πριν από τρία χρόνια, θεωρούσαμε ότι υπήρχαν τρεις μεγάλες απειλές: οι συγκρούσεις, το κλίμα και οι πανδημίες», ανέφερε ο Κρίστοφερ Μάρεϊ. Στην πορεία, όπως παραδέχθηκε, έγινε σαφές ότι οι κίνδυνοι είναι πολύ περισσότεροι και ότι οι κυβερνήσεις χρειάζεται να διαθέσουν περισσότερους πόρους και προσωπικό στην πρόβλεψη, την πρόληψη και την προετοιμασία για την αντιμετώπισή τους.
Με πληροφορίες από Guardian
βρείτε τη συνδρομή που σας ταιριάζει για να σχολιάσετε.
ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΉ
ΤΙ ΔΙΑΒΑΖΟΥΝ ΟΙ ΣΥΝΔΡΟΜΗΤΕΣ























