Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπενιαμίν Νετανιάχου στο αεροδρόμιο Ben Gurion, στο Τελ Αβίβ. EPA, Emil Salman / POOL
Υπό τον τίτλο «Σπειροειδής στρατηγική στην ανατολική Μεσόγειο: Ο Ισραηλινός επιτετραμμένος στην Τουρκία Roey Gilad απαντά», το περιοδικό Dogu Akdeniz Politik δημοσίευσε συνέντευξη που είχε παραχωρήσει ο επιτετραμμένος του Ισραήλ στην Τουρκία Roey Gilad, κατά την οποία απέρριψε το ενδεχόμενο υπογραφής συμφωνίας για ΑΟΖ μεταξύ της Τουρκίας και του Ισραήλ στην ανατολική Μεσόγειο.
Ο επιτετραμένος του Ισραήλ είναι απόλυτος. Το Εβραϊκό Κράτος δεν θα εγκαταλείψει την Κύπρο και δεν θα ακυρώσει τη συμφωνία για την ΑΟΖ για να υπογράψει μία παρόμοια με την Τουρκία. Επίσης εξηγεί τα απαράδεκτα προβλήματα που δημιουργεί η Τουρκία στο Ισράηλ.
Όλη η συνέντευξη ακολουθεί:
- Έχουμε ακούσει μερικές φωνές εδώ σχετικά με μια πιθανή συμφωνία θαλάσσιων συνόρων Τουρκίας-Ισραήλ. Υπό ποιες συνθήκες θα ήταν δυνατή αυτή η συμφωνία; Διότι, εάν το Ισραήλ και η Τουρκία υπογράψουν μια τέτοια συμφωνία, και οι δύο πλευρές θα αποκτήσουν περισσότερο χώρο από ό,τι διαθέτουν τώρα. Για παράδειγμα, η τρέχουσα συμφωνία μεταξύ Ισραήλ και “Ε/Κ Διοίκησης Νότιας Κύπρου”, (όπως αποκαλεί την Κυπριακή Δημοκρατία) θα σας κάνει να χάσετε 4.600 τετραγωνικά μίλια. Αλλά εάν υπογράψετε με την Τουρκία, θα αποκτήσετε περισσότερο από 14.000 χλμ2 θαλάσσιου χώρου στην Ανατολική Μεσόγειο.
Roey Gilad: «Φυσικά, ο υπουργός Εξωτερικών κ. Çavuşoğlu επανέλαβε σε συνέντευξή του στο CNN Türk στις 18 Ιουνίου ότι το Ισραήλ θα πρέπει να παραιτηθεί από τη συμφωνία που υπεγράφη με την Κύπρο το 2010 εάν το Ισραήλ έχει αίτημα να υπογράψει μια τέτοια συμφωνία. Σας ευχαριστώ για την ερώτηση, γιατί μας βοηθά να διευκρινίσουμε την κατάσταση. Προς το παρόν, με την πολιτική ένταση μεταξύ Τουρκίας και Ισραήλ, το Ισραήλ δεν έχει καμία πρόθεση να εγκαταλείψει τη συμφωνία που έχει υπογραφεί με την Κύπρο ή να υπογράψει οποιαδήποτε συμφωνία με την Τουρκία. Έτσι απλά, αυτό δεν αποτελεί αξιοσημείωτο ζήτημα για εμάς».
- Υπό ποιες συνθήκες μπορούν να αλλάξουν αυτές οι δηλώσεις;
Roey Gilad: «Με την αλλαγή της τρέχουσας πολιτικής ατμόσφαιρας. Νομίζω ότι το σοβαρό εμπόδιο σε όλα τα κοινά ενεργειακά έργα, όπως είναι ο αγωγός EastMed, η συμφωνία για τα θαλάσσια σύνορα ή ο Λεβιάθαν-Μερσίνη-Ceyhan, είναι τα πολιτικά εμπόδια. Στο σημερινό πολιτικό πλαίσιο, ελάχιστα μπορούν να επιτύχουν από κοινού το Ισραήλ και η Τουρκία».
- Πώς αξιολογεί λοιπόν το Ισραήλ τις δραστηριότητες γεώτρησης της Τουρκίας στη Μεσόγειο και τις κατηγορίες της Τουρκίας ότι έχει μετατραπεί σε αντι-τουρκική οργάνωση που έφτασε σε μια τέτοια συμφωνία όπως το έργο EastMed;
Roey Gilad: «Δυστυχώς, οι τρέχουσες ενέργειες και τα βήματα της Τουρκίας εκλαμβάνονται από το Ισραήλ, την Ιερουσαλήμ – και όχι μόνο από το Ισραήλ – ως προκλητικές ενέργειες. Φερειπείν, η συμφωνία μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης είναι αμφίβολη από διεθνή άποψη, διότι το κοινοβούλιο της Λιβύης δεν την έχει υπογράψει ακόμη – και, επομένως, νομίζω ότι το καθεστώς της Λιβύης, ως προς τη συμφωνία, δεν έχει αποσαφηνιστεί νομικά. Το τουρκικό κοινοβούλιο το ενέκρινε, αλλά η Λιβύη δεν το ενέκρινε, ωστόσο έχει παραπεμφθεί στον ΟΗΕ. Παρόλα αυτά, πιστεύω ότι ο κύριος σκοπός της συμφωνίας είναι να αποτρέψει την πιθανότητα του έργου, το οποίο θα επεκταθεί από τον Λεβιάθαν στην Κύπρο, την Ελλάδα και από εκεί στην Ιταλία, και το οποίο είναι γνωστό ως αγωγός EastMed.
Τα Ηνωμένα Έθνη καθιστούν πολύ σαφές ότι κράτη που βρίσκονται στην ήπειρο και χωρίς υφαλοκρηπίδα δεν μπορούν να εμποδίσουν άλλα κράτη από το να χρησιμοποιούν τη θάλασσα για την κατασκευή αγωγών. Δεν έχουν δικαίωμα να ασκήσουν βέτο. Ο καθορισμός του αγωγού πρέπει να συμφωνηθεί με τη συναίνεση των ηπειρωτικών κρατών, αλλά το γεγονός της ύπαρξης του αγωγού δεν εξαρτάται από την Τουρκία ή τη Λιβύη».
- Όμως η Τουρκία δεν είναι μεταξύ των κρατών που υπέγραψαν το Δίκαιο της Θάλασσας του ΟΗΕ.
Roey Gilad: «Όχι, αυτό που λέω είναι ότι υπάρχουν πολλοί άνθρωποι στην Τουρκία που πιστεύουν ότι η λεγόμενη συμφωνία μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης, που χωρίζει τη Μεσόγειο, αποτρέπει όλες τις δυνατότητες τοποθέτησης του αγωγού, που θα μεταφέρει μέσω Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ το φυσικό αέριο από τον Λεβιάθαν στην Αφροδίτη, και από εκεί στην Ευρώπη. Σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, αυτό είναι απολύτως απαράδεκτο».
- Τι λέτε για τους ισχυρισμούς της Τουρκίας για την ‘τ/κ κυβέρνηση’; Η Τουρκία ισχυρίζεται ότι η συμφωνία για τον EastMed αγνοεί τα δικαιώματα των ‘Τ/Κ’ στην περιοχή.
Roey Gilad: «Γνωρίζουμε πολύ καλά τα επιχειρήματα των Τούρκων. Μπορώ να σας πω ότι τα τελευταία 10 χρόνια, το Ισραήλ ανέπτυξε μια στρατηγική συνεργασία με την Ελλάδα, την Κύπρο και την Αίγυπτο. Και είμαστε όλοι μέλη του Φόρουμ γνωστό ως ‘Φόρουμ Φυσικού Αερίου Νοτιοανατολικής Μεσογείου’. Με έδρα το Κάιρο, το Φόρουμ αποτελείται από τέσσερα μέλη, την Αίγυπτο, το Ισραήλ, την Κύπρο και την Ελλάδα, καθώς και από ορισμένα κράτη παρατηρητές, όπως είναι η Ιταλία, η Ιορδανία και η Παλαιστινιακή Αρχή. Κάθε φορά που η Κύπρος και η Ελλάδα αντιμετωπίζουν προβλήματα με την Τουρκία, δεν έχουμε καμία πρόθεση αυτόματα να πολεμήσουμε με την Τουρκία, ούτε έχουμε ενδιαφέρον για κάτι τέτοιο.
Πρέπει να γίνει γνωστό ότι το Ισραήλ βρίσκεται πολύ κοντά στην Ελλάδα, την Κύπρο και την Αίγυπτο και λυπούμαστε για τις δραστηριότητες γεώτρησης κοντά στην Κύπρο, ίσως στο μέλλον κοντά στην Ελλάδα. Η Ιερουσαλήμ πιστεύει ότι αυτά τα βήματα θα μπορούσαν να αποσταθεροποιήσουν την ανατολική Μεσόγειο. Πιστεύουμε ότι, όπως σε πολλά μέρη του κόσμου, τα αποθέματα υδρογονανθράκων στην ανατολική Μεσόγειο θα πρέπει να αποτελούν πηγή σταθερότητας και όχι αστάθειας. Όπως προανέφερα, τα βήματα της Τουρκίας σε αυτήν την ευαίσθητη περιοχή θεωρούνται τώρα ως αποσταθεροποιητικά σε πολλά μέρη του κόσμου και στην Ιερουσαλήμ».
- Η Τουρκία είναι ένας σημαντικός γεωπολιτικός σύμμαχος του Ισραήλ στον τομέα της ασφάλειας, κυρίως επειδή το Ισραήλ δεν αισθάνεται ασφαλές στην περιοχή όπου ιδρύθηκε. Τώρα βλέπουμε ότι οι ενεργειακές πολιτικές και η γεωπολιτική επίσης σχετίζονται με την Ανατολική Μεσόγειο. Πώς καθορίζετε, αυτές τις μέρες, τις ενεργειακές πολιτικές του Ισραήλ και ποιοι είναι οι βασικοί πυλώνες της ενεργειακής πολιτικής του, ειδικά για να μην προκληθεί περαιτέρω αστάθεια στην περιοχή μετά τη Συρία;
Roey Gilad: «Αυτή είναι μια πολύ ωραία ερώτηση. Για χρόνια, συζητούσαμε τη δυνατότητα δημιουργίας αγωγού με την Τουρκία που θα μετέφερε το φυσικό αέριο από τον Λεβιάθαν στην Μερσίνη και το Ceyhan και στη συνέχεια στην Ελλάδα και στην Ευρώπη. Αυτή η επιλογή έχει πολλά οικονομικά πλεονεκτήματα. Η διαδρομή είναι μικρότερη, το βάθος της θάλασσας δεν είναι μεγάλο. Θα έλεγα ότι αποτελεί μια σοβαρή επιλογή από τεχνολογικής και οικονομικής άποψης. Ωστόσο, αυτό που βλέπω συχνά στους ανθρώπους είναι η έλλειψη πολιτικής ζωτικότητας. Υπό τις τρέχουσες συνθήκες και την ένταση που συσσωρεύτηκε στην περιοχή τα τελευταία χρόνια – πιστεύουμε ότι η Τουρκία έχει μερίδιο σε αυτήν την ένταση – τίποτα δεν μπορεί να επιτευχθεί μεταξύ Άγκυρας και Ιερουσαλήμ. Ούτε αγωγός ούτε συμφωνία μεταξύ Λεβιάθαν και Μερσίνης.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου